پس از فوت یک عزیز، علاوه بر امور مربوط به مراسم و مسائل خانوادگی، تعیین تکلیف قانونی اموال، حسابهای بانکی، ملک، خودرو، سهام و سایر داراییهای او نیز اهمیت پیدا میکند. اولین سندی که برای بسیاری از این اقدامات نیاز دارید، گواهی انحصار وراثت است.
اما یک تغییر قانونی مهم باعث شده است بسیاری از آموزشهای قدیمی اینترنت درباره انحصار وراثت دیگر دقیق نباشند. از ۳ مرداد ۱۴۰۴، مسیر اصلی صدور گواهی انحصار وراثت از شورای حل اختلاف به سازمان ثبت احوال کشور منتقل شده و برای فوتهایی که از این تاریخ به بعد ثبت میشوند، گواهی باید بدون نیاز به درخواست وراث و بهصورت سیستمی صادر شود.
در این راهنما، مراحل انحصار وراثت در سال ۱۴۰۵ را براساس فرآیند جدید بررسی میکنیم؛ از سامانه آنلاین و مدارک موردنیاز گرفته تا هزینه، مدت زمان صدور، سهمالارث وراث، مالیات بر ارث و اقداماتی که بعد از دریافت گواهی باید برای تقسیم ترکه انجام دهید.
📌 خلاصه قانون جدید انحصار وراثت در سال ۱۴۰۵
- فوت از ۳ مرداد ۱۴۰۴ به بعد: گواهی باید توسط ثبت احوال و بدون درخواست وراث صادر شود.
- مهلت قانونی صدور: حداکثر ۲۰ روز پس از ثبت واقعه فوت.
- نحوه دریافت: بهصورت الکترونیکی از سامانههای ثبت احوال.
- فوت قبل از ۳ مرداد ۱۴۰۴ بدون گواهی: امکان ثبت درخواست از طریق سامانه سهیم وجود دارد.
- اعتراض: گواهی صادرشده ظرف ۱۰ روز پس از ابلاغ قابل اعتراض است.
گواهی انحصار وراثت چیست؟
انحصار وراثت یا حصر وراثت فرآیندی است که نتیجه آن مشخصشدن وراث قانونی فرد فوتشده و میزان سهمالارث هر یک از آنهاست.
براساس مقررات جدید، سازمان ثبت احوال با استفاده از اطلاعات سببی و نسبی موجود در پایگاههای رسمی، وراث را شناسایی کرده و گواهی انحصار وراثت را صادر میکند.
در گواهی جدید، علاوه بر مشخصات وراث، میزان سهمالارث هر یک از وراث نیز درج میشود و اگر وصیتنامه رسمی در اطلاعات موجود ثبت شده باشد، مشخصات مربوط به آن نیز در گواهی منعکس خواهد شد.
این گواهی برای اقداماتی مانند انتقال املاک، تعیین تکلیف حسابهای بانکی، خودرو، سهام و بسیاری از داراییهای متوفی کاربرد دارد.
قانون جدید انحصار وراثت در سال ۱۴۰۵ چه تغییری کرده است؟
در روش قدیمی، معمولاً یکی از وراث باید مدارک را جمعآوری میکرد، استشهادیه محضری تهیه میشد و درخواست از مسیر خدمات قضایی و مرجع قضایی صالح پیگیری میشد.
اما براساس بند «ث» ماده ۱۱۳ قانون برنامه هفتم و آییننامه اجرایی آن، مسئولیت صدور گواهی از ۳ مرداد ۱۴۰۴ به سازمان ثبت احوال کشور منتقل شده است.
| موضوع | روش قدیمی | روش فعلی در ۱۴۰۵ |
|---|---|---|
| مرجع صدور | مرجع قضایی | سازمان ثبت احوال کشور |
| نیاز به درخواست | بله | برای فوتهای جدید، اصولاً خیر |
| شناسایی وراث | براساس مدارک و استعلامها | براساس پایگاه اطلاعات سببی و نسبی و استعلامهای برخط |
| استشهادیه محضری | در مسیر قدیمی کاربرد داشت | در صدور خودکار گواهی جدید، مرحله عمومی و الزامی سابق نیست |
| آگهی روزنامه | در برخی پروندههای قدیمی انجام میشد | جزء فرآیند عادی صدور سیستمی ثبت احوال نیست |
| زمان قانونی | متغیر | ۲۰ روز پس از ثبت فوت |
اگر پرونده انحصار وراثت شما قبل از ۳ مرداد ۱۴۰۴ در مرجع قضایی ثبت شده است، وضعیت آن با پروندهای که اصلاً تا آن تاریخ ثبت نشده متفاوت است. پروندههای قبلاً تشکیلشده باید طبق وضعیت همان پرونده پیگیری شوند.
سامانه انحصار وراثت آنلاین چیست؟
در فرآیند جدید، خدمات مربوط به گواهی انحصار وراثت از طریق سامانههای سازمان ثبت احوال انجام میشود.
برای مشاهده خدمات مربوط به درخواست، اعتراض، ابلاغ و دریافت گواهی میتوانید وارد سامانه سهیم سازمان ثبت احوال شوید.
همچنین درگاه ابلاغ و دریافت گواهی انحصار وراثت برای دسترسی به فرآیند الکترونیکی این گواهی ایجاد شده است.
اگر متوفی بعد از ۳ مرداد ۱۴۰۴ فوت کرده باشد
در حالت عادی، وراث نیازی به ثبت دادخواست انحصار وراثت ندارند. سازمان ثبت احوال باید براساس اطلاعات موجود در پایگاههای رسمی، ظرف ۲۰ روز از ثبت واقعه وفات گواهی را صادر و به وراث و ذینفعان شناساییشده بهصورت سیستمی ابلاغ کند.
اگر متوفی قبل از ۳ مرداد ۱۴۰۴ فوت کرده باشد
اگر متوفی قبل از این تاریخ فوت کرده اما تاکنون هیچ گواهی انحصار وراثتی برای او صادر نشده است، یکی از وراث یا سایر اشخاص ذینفع میتواند از طریق سامانه سهیم درخواست صدور گواهی کند.
براساس آییننامه، در این موارد نیز سازمان ثبت احوال باید پس از دریافت درخواست و بررسی اطلاعات، در مهلت قانونی نسبت به صدور گواهی اقدام کند.
مراحل آنلاین انحصار وراثت در سال ۱۴۰۵
مرحله اول: ثبت رسمی فوت
اساس صدور خودکار گواهی، ثبت رسمی واقعه فوت در پایگاه ثبت احوال است. اطلاعات فوت از مراجع قانونی مانند مراکز درمانی، پزشکی قانونی، آرامستانها و سایر اعلامکنندگان قانونی به ثبت احوال منتقل میشود.
مرحله دوم: شناسایی سیستمی وراث
ثبت احوال اطلاعات روابط خانوادگی، ازدواج، طلاق، نسب و سایر دادههای مؤثر را از پایگاههای مربوط بررسی میکند.
مرحله سوم: تعیین وراث و سهم هر کدام
سامانه باید طبقه و درجه وراث، میزان سهمالارث، موارد حَجب و موانع ارث را بررسی کند.
مرحله چهارم: صدور گواهی
در صورت کامل بودن اطلاعات، گواهی انحصار وراثت حداکثر ظرف ۲۰ روز از ثبت فوت صادر میشود.
مرحله پنجم: ابلاغ و دریافت الکترونیکی
وراث میتوانند پس از احراز هویت وارد سامانه مربوط شوند و گواهی صادرشده را مشاهده و دریافت کنند.
مرحله ششم: اعتراض در صورت وجود اشتباه
اگر نام یکی از وراث درج نشده، شخصی اشتباهاً وارث شناخته شده یا سهمالارث به اشتباه تعیین شده باشد، گواهی صادرشده ظرف ۱۰ روز پس از ابلاغ قابل اعتراض در هیئت حل اختلاف ثبت احوال است.
صدور الکترونیکی گواهی همیشه به معنی پایان اختلافات ارث نیست. اختلاف درباره نسب، وصیتنامه، بدهیهای متوفی، مالکیت اموال یا تقسیم ترکه ممکن است نیاز به اقدام قضایی جداگانه داشته باشد. اگر پرونده شما در اصفهان است، میتوانید برای بررسی موضوع با وکیل خانواده در اصفهان مشورت کنید.
مدارک لازم برای انحصار وراثت در قانون جدید
یکی از مهمترین تفاوتهای مسیر جدید با روش قدیمی این است که برای فوتهای جدید، اصل فرآیند بر استعلام سیستمی اطلاعات استوار است. به همین دلیل لازم نیست همه خانوادهها مانند گذشته ابتدا مجموعهای از کپی مدارک و استشهادیه سه شاهد تهیه کنند.
| اطلاعات / مدرک | وضعیت در فرآیند جدید |
|---|---|
| اطلاعات هویتی متوفی | عمدتاً از پایگاه ثبت احوال دریافت میشود |
| اطلاعات هویتی وراث | از پایگاه روابط سببی و نسبی بررسی میشود |
| اطلاعات ازدواج و زوجیت | از پایگاهها و استعلامهای رسمی بررسی میشود |
| وصیتنامه رسمی | در صورت وجود در اطلاعات رسمی، در گواهی منعکس میشود |
| استشهادیه محضری | در مسیر خودکار فعلی، الزام عمومی سابق را ندارد |
| مدارک تکمیلی | در صورت نقص یا اختلاف اطلاعات ممکن است لازم شود |
اگر سامانه اطلاعات یکی از وراث را شناسایی نکرده باشد یا درباره رابطه نسبی، زوجیت، طلاق یا وصیتنامه اختلافی وجود داشته باشد، ممکن است موضوع نیازمند اعتراض، اصلاح اطلاعات سجلی یا حتی رسیدگی قضایی باشد.
اگر یکی از وراث همکاری نکند چه میشود؟
برای صدور گواهی جدید، حضور و رضایت همه وراث شرط نیست. اساساً برای فوتهای بعد از ۳ مرداد ۱۴۰۴ قرار است گواهی بدون درخواست وراث صادر شود.
بنابراین مخالفت یک برادر، خواهر یا سایر وراث بهخودیخود مانع شناسایی وراث و صدور گواهی نیست.
البته بعد از صدور گواهی، اگر موضوع به تقسیم اموال مشترک برسد و یکی از وراث با تقسیم یا فروش مال موافق نباشد، اختلاف وارد مرحله دیگری میشود که با خودِ صدور گواهی انحصار وراثت تفاوت دارد.
انحصار وراثت محدود و نامحدود چه تفاوتی دارند؟
اصطلاحات انحصار وراثت محدود و نامحدود بیشتر مربوط به ساختار و رویه قدیمی صدور گواهی است و به همین دلیل هنوز در بسیاری از گواهیهای قدیمی، پروندهها و جستجوهای کاربران دیده میشود.
| موضوع | گواهی محدود در رویه قدیمی | گواهی نامحدود در رویه قدیمی |
|---|---|---|
| مبنای اصلی | ماترک با ارزش پایینتر از نصاب مقرر | ماترک بالاتر از نصاب قانونی |
| انتشار آگهی | معمولاً نیاز نداشت | در مسیر قدیمی با تشریفات آگهی همراه بود |
| زمان | کوتاهتر | طولانیتر |
آییننامه جدید صدور گواهی توسط ثبت احوال، فرآیند را براساس شناسایی سیستمی وراث و صدور یک گواهی الکترونیکی تنظیم کرده است. بنابراین برای یک فوت جدید نباید مراحل قدیمی «انتخاب محدود یا نامحدود، مراجعه به شورا و انتظار برای آگهی روزنامه» را بهعنوان مسیر جاری معرفی کرد.
انحصار وراثت چقدر طول میکشد؟
برای فوتهایی که از زمان اجرای قانون جدید ثبت میشوند، قانون زمان مشخصی تعیین کرده است: سازمان ثبت احوال باید حداکثر ظرف ۲۰ روز پس از ثبت واقعه وفات گواهی را صادر کند.
| وضعیت پرونده | زمان قانونی / تقریبی |
|---|---|
| فوت بعد از ۳ مرداد ۱۴۰۴ | حداکثر ۲۰ روز پس از ثبت فوت |
| فوت قدیمی بدون گواهی | براساس آییننامه، تا ۲۰ روز پس از دریافت درخواست و فراهم بودن اطلاعات |
| وجود نقص اطلاعات | ممکن است طولانیتر شود |
| اعتراض به گواهی | به مدت رسیدگی هیئت حل اختلاف و در صورت اعتراض بعدی، دادگاه بستگی دارد |
بنابراین وعدههایی مانند «انحصار وراثت حتماً ۷ روزه انجام میشود» یا «گواهی نامحدود همیشه دو ماه زمان میبرد» دیگر برای همه پروندههای ۱۴۰۵ قابل تعمیم نیست.
هزینه انحصار وراثت در سال ۱۴۰۵ چقدر است؟
با انتقال فرآیند صدور گواهی از مسیر قضایی قدیمی به سازمان ثبت احوال، هزینههایی مانند ثبت دادخواست انحصار وراثت در دفتر خدمات قضایی، استشهادیه الزامی عمومی و آگهی روزنامه دیگر جزء مراحل عادی صدور خودکار گواهی جدید نیستند.
براساس تعرفه خدمات هویتی سال ۱۴۰۵، برای صدور گواهی انحصار وراثت تعرفه قانونی در نظر گرفته شده است که با مبنای تبدیل واحد پولی جدید، حدود ۲۰۰ هزار تومان به پول رایج فعلی است.
| نوع هزینه | وضعیت در ۱۴۰۵ |
|---|---|
| صدور گواهی انحصار وراثت | حدود ۲۰۰ هزار تومان براساس تعرفه ۱۴۰۵ |
| ثبت دادخواست در شورای حل اختلاف | برای فرآیند عادی جدید وجود ندارد |
| آگهی روزنامه | جزء مراحل عادی صدور سیستمی جدید نیست |
| اعتراض به گواهی | دارای تعرفه مستقل قانونی است |
| حقالوکاله وکیل | جداگانه و براساس توافق و خدمات موردنیاز |
نکته:
تعرفههای دولتی ممکن است در درگاه رسمی با واحد پول قانونی نمایش داده شوند. بنابراین مبلغی که هنگام دریافت خدمت در سامانه رسمی ثبت احوال نمایش داده میشود، ملاک نهایی پرداخت است.
جدول سهمالارث وراث؛ هر وارث چقدر ارث میبرد؟
گواهی انحصار وراثت جدید باید میزان سهمالارث هر وارث را نیز مشخص کند. بااینحال محاسبه ارث در بعضی خانوادهها بسیار پیچیدهتر از یک جدول ساده است؛ زیرا وجود یا نبود فرزند، پدر، مادر، همسر و سایر بستگان میتواند سهم دیگران را تغییر دهد.
جدول زیر فقط قواعد متداول مربوط به وراث طبقه اول را خلاصه میکند:
| وارث | وضعیت | سهم قانونی پایه |
|---|---|---|
| شوهر | زن فوتشده فرزند یا نوه ندارد | ۱/۲ ترکه |
| شوهر | زن فوتشده فرزند یا نوه دارد | ۱/۴ ترکه |
| زوجه | شوهر فوتشده فرزند یا نوه ندارد | ۱/۴ ترکه |
| زوجه | شوهر فوتشده فرزند یا نوه دارد | ۱/۸ ترکه |
| پدر | متوفی فرزند دارد | در حالت متداول دارای فرض ۱/۶ است؛ میزان نهایی به سایر وراث بستگی دارد |
| مادر | متوفی فرزند دارد | در حالت متداول ۱/۶ ترکه |
| پسر و دختر | پسر و دختر با هم وارث باشند | سهم هر پسر دو برابر هر دختر |
| چند پسر | فرزندان همگی پسر باشند | سهم مربوط به فرزندان میان آنان مساوی تقسیم میشود |
توجه:
این جدول برای محاسبه نهایی همه پروندهها کافی نیست. وجود دختر بدون پسر، پدر و مادر، نوه، تعدد زوجات، وراث طبقات دوم و سوم، حَجب و سایر شرایط میتواند محاسبه را تغییر دهد.
بعد از انحصار وراثت چه باید کرد؟
دریافت گواهی انحصار وراثت به معنی این نیست که اموال متوفی همان لحظه بهصورت فیزیکی میان وراث تقسیم میشود. این گواهی فقط مشخص میکند چه کسانی وارث هستند و سهم قانونی آنها چیست.
پس از آن، باید وضعیت خودِ ترکه تعیین شود.
۱. شناسایی اموال و بدهیهای متوفی
قبل از تقسیم، باید مشخص شود متوفی چه اموالی داشته و چه دیون و تعهداتی از او باقی مانده است.
اگر درباره تعداد اموال، طلبها، بدهیها یا میزان دقیق دارایی متوفی اختلاف وجود دارد، ممکن است انجام تحریر ترکه لازم یا مفید باشد. در تحریر ترکه، داراییها و دیون متوفی بهصورت رسمی صورتبرداری میشوند.
۲. پرداخت دیون متوفی
قبل از تقسیم نهایی ارث، بدهیهای متوفی و حقوقی که قانوناً بر ترکه مقدم هستند باید تعیین تکلیف شوند.
برای مثال، اگر مرد فوت کرده و مهریه همسرش پرداخت نشده باشد، مهریه میتواند بهعنوان دین متوفی مطرح شود و اصولاً پیش از تقسیم باقیمانده ترکه میان وراث باید تعیین تکلیف شود.
برای توضیح کامل این موضوع، مقاله مهریه زن بعد از فوت شوهر را مطالعه کنید.
۳. اجرای وصیت معتبر
اگر متوفی وصیتنامه معتبر داشته باشد، باید اثر آن با توجه به قوانین مربوط به وصیت و میزان قابل وصیت بررسی شود.
۴. مالیات بر ارث
مالیات بر ارث با خودِ صدور گواهی انحصار وراثت یکی نیست. پس از شناسایی وراث، زمانی که قرار است اموالی مانند ملک، حساب بانکی، خودرو، سهام یا سایر داراییهای مشمول به وراث تحویل یا منتقل شود، مقررات مالیات بر ارث نیز باید رعایت شود.
۵. تقسیم ترکه
اگر تمام وراث درباره تقسیم اموال توافق داشته باشند، میتوانند براساس سهمهای قانونی برای انتقال و تقسیم اقدام کنند.
اگر درباره ملک، میزان سهم یا نحوه فروش و تقسیم توافق وجود نداشته باشد، ممکن است لازم باشد موضوع تقسیم ترکه از مسیر قانونی پیگیری شود.
مشکل بسیاری از خانوادهها بعد از صدور گواهی شروع میشود؛ جایی که باید ملک، حساب بانکی، خودرو، بدهیها، مهریه یا سایر داراییها بین وراث تعیین تکلیف شود. اگر پرونده در اصفهان است، میتوانید شرایط تقسیم ترکه را با وکیل خانواده مؤسسه حقوقی پارسا بررسی کنید.
مالیات بر ارث چه ارتباطی با انحصار وراثت دارد؟
یکی از اشتباهات رایج این است که تصور شود برای دریافت خودِ گواهی انحصار وراثت، ابتدا باید تمام مالیات بر ارث پرداخت شود.
برای متوفیان مشمول مقررات جدید مالیات بر ارث، مالیات براساس نوع مال و زمان انتقال یا تحویل آن به وراث محاسبه میشود و نرخ یکسانی برای همه اموال وجود ندارد.
برای مثال، شیوه محاسبه مالیات حساب بانکی با ملک، خودرو یا سهام یکسان نیست.
همچنین اگر وراث بخواهند هزینههای کفنودفن، دیون محقق متوفی و واجبات مالی و عبادی را طبق مقررات مالیاتی از ماترک کسر کنند، قانون برای ارائه اظهارنامه مالیاتی در این زمینه مقررات خاصی دارد.
بنابراین بهتر است صدور گواهی انحصار وراثت، مالیات بر ارث و تقسیم ترکه را سه مرحله مرتبط اما جدا از یکدیگر در نظر بگیرید.
اگر اطلاعات گواهی انحصار وراثت اشتباه باشد چه کنیم؟
ممکن است پس از صدور گواهی متوجه شوید:
- نام یک وارث درج نشده است؛
- شخصی اشتباهاً بهعنوان وارث ثبت شده است؛
- رابطه زوجیت یا طلاق درست منعکس نشده؛
- سهم یکی از وراث اشتباه است؛
- اطلاعات مربوط به وصیتنامه یا رابطه نسبی محل اختلاف است.
گواهی صادره از سازمان ثبت احوال ظرف ۱۰ روز پس از ابلاغ در هیئت حل اختلاف موضوع قانون ثبت احوال قابل اعتراض است.
همچنین بعضی اختلافات مانند اثبات یا نفی نسب، اثبات زوجیت، تنفیذ وصیتنامه یا سایر دعاوی ماهوی ممکن است نیازمند رسیدگی در دادگاه صالح باشند.
آیا برای انحصار وراثت وکیل لازم است؟
خیر. برای صدور عادی و خودکار گواهی در سیستم جدید، داشتن وکیل الزامی نیست.
اما در پروندههای زیر استفاده از وکیل میتواند اهمیت بیشتری پیدا کند:
- یکی از وراث از گواهی حذف شده است؛
- درباره نسب یا زوجیت اختلاف وجود دارد؛
- وصیتنامه مورد اعتراض است؛
- بخشی از اموال متوفی پنهان شده است؛
- وراث درباره تقسیم ملک توافق ندارند؛
- یکی از وراث در خارج از کشور است و اقدامات بیشتری لازم است؛
- موضوع مهریه، بدهی یا طلب از ترکه مطرح است؛
- نیاز به تحریر یا تقسیم ترکه وجود دارد.
اگر چنین اختلافی در اصفهان دارید، میتوانید برای بررسی همزمان انحصار وراثت، بدهیها و تقسیم اموال از خدمات وکیل خانواده در اصفهان استفاده کنید.
سوالات متداول درباره انحصار وراثت
انحصار وراثت چقدر طول میکشد؟
طبق مقررات جدید، برای فوتهایی که از زمان اجرای فرآیند جدید ثبت میشوند، سازمان ثبت احوال باید ظرف ۲۰ روز پس از ثبت واقعه فوت گواهی انحصار وراثت را صادر کند. در صورت نقص اطلاعات، اختلاف یا اعتراض، روند ممکن است بیشتر طول بکشد.
آیا همه وراث باید برای انحصار وراثت حاضر شوند؟
خیر. در فرآیند جدید اصولاً حضور همه وراث شرط صدور گواهی نیست. برای فوتهای جدید، ثبت احوال براساس اطلاعات موجود باید گواهی را بدون درخواست وراث صادر کند.
هزینه انحصار وراثت در سال ۱۴۰۵ چقدر است؟
براساس تعرفه خدمات هویتی ۱۴۰۵، برای صدور گواهی انحصار وراثت تعرفه قانونی تعیین شده که با تبدیل واحد اعلامشده در تعرفه، حدود ۲۰۰ هزار تومان به پول رایج فعلی است. مبلغ نمایشدادهشده در سامانه رسمی هنگام دریافت خدمت، ملاک نهایی است.
برای انحصار وراثت باید به شورای حل اختلاف برویم؟
برای صدور عادی گواهیهای جدید، خیر. از ۳ مرداد ۱۴۰۴ مسئولیت صدور گواهی به سازمان ثبت احوال منتقل شده است. پروندههایی که پیش از این تاریخ در مراجع قضایی تشکیل شدهاند وضعیت جداگانهای دارند.
آیا هنوز برای انحصار وراثت سه شاهد و استشهادیه لازم است؟
در فرآیند خودکار جدید، شناسایی وراث براساس اطلاعات رسمی و روابط سببی و نسبی ثبتشده انجام میشود و استشهادیه سه شاهد، مرحله عمومی و الزامی سابق برای همه پروندههای جدید نیست. در پروندههای خاص یا اختلافات ممکن است ارائه مستندات تکمیلی لازم شود.
اگر یکی از وراث همکاری نکند، انحصار وراثت متوقف میشود؟
خیر. عدم همکاری یک وارث به خودی خود مانع صدور گواهی نیست. اختلاف اصلی ممکن است بعداً هنگام تقسیم یا فروش اموال ایجاد شود.
اگر یکی از وراث در خارج از کشور باشد چه میشود؟
خارج از کشور بودن یکی از وراث مانع شناسایی او بهعنوان وارث نیست. اگر برای مراحل بعدی مانند تقسیم، فروش یا انتقال اموال نیاز به امضای او باشد، میتواند حسب شرایط از طریق نمایندگیهای جمهوری اسلامی ایران و سامانههای مربوط، وکالت رسمی تنظیم کند.
آیا قبل از انحصار وراثت باید مالیات بر ارث پرداخت شود؟
صدور گواهی انحصار وراثت و پرداخت مالیات بر ارث دو موضوع جدا هستند. مالیات بر ارث با توجه به نوع مال و مقررات مالیاتی مربوط هنگام تحویل یا انتقال داراییها بررسی میشود.
گواهی انحصار وراثت به معنی تقسیم ارث است؟
خیر. این گواهی فقط وراث و سهم قانونی آنها را مشخص میکند. برای تعیین تکلیف عملی اموال، بدهیها، مالیات و در صورت وجود اختلاف، تحریر یا تقسیم ترکه مراحل دیگری لازم است.
جمعبندی؛ بعد از صدور گواهی، مسئله اصلی تقسیم ترکه است
در سال ۱۴۰۵، انحصار وراثت نسبت به گذشته بسیار الکترونیکیتر شده است. برای فوتهای جدید، دیگر مسیر اصلی این نیست که خانواده استشهادیه تهیه کند، به دفتر خدمات قضایی برود و منتظر آگهی روزنامه و شورای حل اختلاف بماند؛ بلکه سازمان ثبت احوال باید براساس اطلاعات رسمی، گواهی را ظرف ۲۰ روز صادر کند.
بااینحال، بخش پیچیده بسیاری از پروندههای ارث بعد از صدور گواهی آغاز میشود؛ زمانی که باید دیون، مهریه، وصیتنامه، مالیات، املاک مشترک و سهم عملی هر وارث تعیین تکلیف شود.
اگر درباره اموال متوفی اطلاعات دقیقی در دسترس نیست، ابتدا مطلب تحریر ترکه را مطالعه کنید. اگر متوفی مرد بوده و مهریه همسر او هنوز پرداخت نشده است نیز راهنمای مهریه زن بعد از فوت شوهر میتواند برای تعیین ترتیب حقوق مالی مفید باشد.
اگر نام یکی از وراث در گواهی درج نشده، درباره وصیتنامه یا اموال اختلاف دارید، یکی از وراث برای تقسیم ملک همکاری نمیکند یا موضوع مهریه و بدهیهای متوفی مطرح است، میتوانید مدارک پرونده را برای بررسی حقوقی ارائه کنید.
